เงียบแต่ทรงอิทธิพลกว่าที่คิด! บทบาทลับของ “สมเด็จพระราชินีสุทิดา” บนกระดานอำนาจราชสำนักยุคใหม่

เงียบแต่ทรงอิทธิพลกว่าที่คิด! บทบาทลับของ “สมเด็จพระราชินีสุทิดา” บนกระดานอำนาจราชสำนักยุคใหม่

สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดา กับ กระดาน อำนาจ ใน ราชสำนัก ไทย ยุค ใหม่ ใน โครง สร้าง ของ ราชสำนัก ไทย ร่วม สมัย บท บาท ของ สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดามิ ได้ จำกัด อยู่ เพียง การ เป็น สัญลักษณ์ เชิง พิธี การ หรือ ภาพ ลักษณ์ ตัว แทน ของ สถาบัน พระ มหากษัตริย์ ต่อ สาธารณชน เท่า นั้น หาก พิจารณา ใน บริบท ของ การ เคลื่อน ไหว ทาง อำนาจ การ ทูต เชิง สัญลักษณ์ และ การ ปรับ โครง สร้าง ภาพ ลักษณ์ ของ สถาบัน กษัตริย์ ใน ศตวรรษ ที่ 21 จะ เห็น ได้ ว่า พระ องค์ ทรง ดำรง บท บาท เสมือน หมาก ตัว สำคัญ บน กระดาน อำนาจ สมัย ใหม่ แม้ จะ เป็น หมาก ที่ ขับ เคลื่อน อย่าง

เงียบ งัน ก็ ตาม ภูมิ หลัง ของ สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดา เป็น จุด ตั้ง ต้น สำคัญ ใน การ ทำ ความ เข้า ใจ สถานะ เชิง สัญลักษณ์ และ เชิง อำนาจ ของ พระ องค์ พระ องค์ มิ ได้ ทรง มา จาก ราชสกุล หรือ เชื้อ สาย ขุน นาง ชั้น สูง หาก แต่ เส้น ทาง สู่ ศูนย์ กลาง ของ อำนาจ นั้น เชื่อม โยง กับ ประสบการณ์ ชีวิต และ การ ปฏิบัติ หน้า ที่ ใกล้ ชิด กับ พระ มหากษัตริย์ โดย ตรง ลักษณะ เช่น นี้ สะท้อน ภาพ ใหม่ ของ สถาบัน กษัตริย์ ไทย ที่ มิ ได้ ยึด โยง กับ เครือ ข่าย ชน ชั้น นำ ดั้ง เดิม เพียง อย่าง เดียว เหมือน ใน อดีต จาก มุม มอง

เชิง โครง สร้าง อำนาจ การ ปรากฏ พระ องค์ ของ สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดา แสดง ให้ เห็น แนว โน้ม สำคัญ ของ ราชสำนัก ไทย ยุค ใหม่ นั่น คือ การ ให้ ความ สำคัญ กับ การ ทำ ให้ ศูนย์ กลาง อำนาจ มี ลักษณะ เฉพาะ ตัว มาก กว่า การ พึ่ง พา โครง ข่าย ตระกูล ขุน นาง หรือ กลุ่ม อิทธิพล แบบ เดิม ใน บริบท นี้ พระ ราชินี มิ ได้ ทรง เป็น ผู้ กำหนด นโยบาย ทาง การ เมือง โดย ตรง แต่ ทรง เป็น องค์ ประกอบ สำคัญ ใน โครง สร้าง เชิง สัญลักษณ์ ที่ ช่วย เสริม ความ ชอบ ธรรม และ ความ มั่น คง ทาง ภาพ ลักษณ์ ของ สถาบัน พระ มหากษัตริย์ หาก มอง สถาบัน กษัตริย์ ใน ฐานะ กลไก อำนาจ แบบ

อ่อน สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดา ทรง เป็น หนึ่ง ใน กลไก สำคัญ ของ การ ขับ เคลื่อน อำนาจ ลักษณะ ดัง กล่าว การ เสด็จ พระ ราชดำเนิน ร่วม ใน พระ ราชพิธี และ กิจกรรม สำคัญ การ ทรง ปฏิบัติ พระ ราชกรณกิจ ด้าน สังคม และ การ ปรากฏ พระ องค์ ใน เวที สาธารณะ ล้วน มี บท บาท ใน การ สร้าง ภาพ ลักษณ์ ของ ความ ต่อ เนื่อง ความ เป็น ระเบียบ และ ความ มั่น คง ของ สถาบัน ซึ่ง มี ความ สำคัญ อย่าง ยิ่ง ใน สังคม ไทย ที่ กำลัง เผชิญ การ เปลี่ยน แปลง ทาง ความ คิด และ บริบท สื่อ อย่าง รวด เร็ว ลักษณะ เด่น ประการ หนึ่ง ของ สมเด็จ พระ ราชินี

สุธิดา คือ พระ ราชจริยวัต ที่ สุขุม รอบ คอบ และ ยึด กรอบ พิธี การ อย่าง เคร่ง ครัด พระ องค์ แทบ ไม่ ทรง ปรากฏ พระ สุร เสียง หรือ ท่า ที ใน ประเด็น สาธาร รณะ เชิง การ เมือง โดย ตรง ความ สงบ นิ่ง และ ความ เงียบ เชิง ยุทธศาสตร์ นี้ กลับ กลาย เป็น กลไก สำคัญ ใน การ ทำรง ภาพ ลักษณ์ ความ เป็น กลาง ของ สถาบัน พระ มหากษัตริย์ อย่าง ไร ก็ ตาม ความ เป็น กลาง ใน เชิง ภาพ ลักษณ์ นี้ ได้ หมาย ความ ว่า ปราศจาก บท บาท ทาง อำนาจ ใน ความ เป็น จริง อำนาจ ของ สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดา ดำรง อยู่ ใน พื้น ที่ เชิง สัญลักษณ์ ซึ่ง เป็น จุด ตัด ระหว่าง พิธี การ ภาพ ลักษณ์

สาธารณะ และ ความ คาด หวัง ทาง สังคม ผ่าน พระ ราชกรณี กิจ ด้าน การ กุศล การ แพทย์ การ ศึกษา และ การ พัฒนา สังคม พระ องค์ ทรง เชื่อม โยง พระ ราชสำนัก เข้า กับ คุณ ค่า เรื่อง ความ เมตตา ความ เสีย สละ และ การ อุทิศ ตน เพื่อ ส่วน รวม สิ่ง เหล่า นี้ ช่วย สร้าง ความ ผูก พัน ทาง อารมณ์ ระหว่าง ประชา ชน กับ สถาบัน ซึ่ง เป็น รูป แบบ ของ อำนาจ ที่ ไม่ อาจ วัด ได้ ด้วย กฎ หมาย หรือ อ คำ สั่ง ทาง การ เมือง บน กระดาน อำนาจ ของ ราชสำนัก สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดามิ ได้ ทรง เป็น ผู้ เล่น เชิง รุก ใน สนาม การ เมือง หาก แต่ ทรง ทำ หน้า ที่ เสมือน หมาก ที่ ค้ำ จุน กระดาน

ช่วย รักษา สมดุล ของ ภาพ ลักษณ์ ระหว่าง ขนบ ธรรมเนียม ดั้ง เดิม กับ ความ คาด หวัง ของ สังคม ยุค ใหม่ พระ องค์ ทรง เป็น ตัว แทน ของ แบบ แผน พระ ราชินี ที่ สอด คล้อง กับ ยุค สื่อ ดิจิทัล คือ สงบ นิ่ง สุข หุม ไม่ แสดง ตัว ตน ส่วน พระ องค์ มาก เกิน ไป แต่ ปรากฏ พระ องค์ อย่าง เหมาะ สม ใน พื้น ที่ เชิง พิธี การ และ สังคม ใน อีก มิติ หนึ่ง บท บาท ของ สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดา ยัง สะท้อน การ ปรับ ตัว ภาย ใน ของ ราชสำนัก เอง เมื่อ สตรี ใน ราชสำนัก ได้ รับ ความ สน ใจ จาก สาธารณชน มาก ขึ้น พระ ราชินี จึง กลาย เป็น ต้น แบบ ของ มาตรฐาน ภาพ ลักษณ์ สำหรับ

สตรี ใน ราชวงศ์ ยุค ใหม่ นั่น คือ ความ เรียบ ร้อย ความ มี วินัย ความ ไม่ สร้าง ความ ขัด แย้ง และ การ ดำรง ตน อยู่ ใน กรอบ ที่ สังคม คาด หวัง เมื่อ เปรียบ เทียบ กับ บุคคล สตรี ใน ราชสำนัก บาง พระ องค์ ใน ช่วง ที่ ผ่าน มา ซึ่ง เคย เป็น จุด สน ใจ ของ สื่อ และ สาธารณชน สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดา ทรง แสดง ให้ เห็น ถึง ทาง เลือก เชิง ยุทธศาสตร์ ที่ ชัด เจน นั่น คือ การ ยืน อยู่ ใน พื้น ที่ ปลอด ภัย ของ พิธี การ และ รักษา ระยะ ห่าง จาก สื่อ ใน เชิง บุคคล อย่าง พอ เหมาะ บน กระดาน อำนาจ บาง ครั้ง การ ไม่ กลาย เป็น จุด สน

ใจ กลับ เป็น เงื่อน ไข ของ การ ดำรง อยู่ ได้ อย่าง ยั่ง ยืน เนื้อ สิ่ง อื่น ใด บท บาท ของ สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดา ไม่ อาจ แยก ออก จาก ภาพ ของ พระ มหากษัตริย์ ได้ พระ องค์ ทรง ดำรง ตรง อยู่ ใน ฐานะ ส่วน หนึ่ง ของ โครง สร้าง เชิง สัญลักษณ์ ที่ โอบ ล้อม ศูนย์ กลาง อำนาจ การ ปรากฏ พระ องค์ เคียง ข้าง พระ มหากษัตริย์ ช่วย เติม เต็ม ภาพ ของ พระ ราชอำนาจ ให้ สมบูรณ์ ยิ่ง ขึ้น ทั้ง ใน มิติ ของ พิธี การ วัฒนธรรม และ ความ รู้ สึก ผูก พัน ของ สังคม โดย สรุป หาก มอง สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดา บน กระดาน อำนาจ ของ ราชสำนัก ไทย ยุค ใหม่ จะ เห็น

ได้ ชัด ถึง รูป แบบ อำนาจ ที่ เงียบ งัน ไม่ อาศัย ถ้อย คำ ไม่ กำหนด ทิศ ทาง นโยบาย โดย ตรง หาก แต่ มี บท บาท สำคัญ ยิ่ง ใน การ ทำรง ภาพ ลักษณ์ ความ ชอบ ธรรม และ เสถียรภาพ เชิง สัญลักษณ์ ของ สถาบัน พระ มหากษัตริย์ ใน ยุค ที่ ภาพ ลักษณ์ และ ความ รู้ สึก ของ สาธารณชน มี น้ำ หนัก ไม่ ยิ่ง หย่อน ไป กว่า การ ตัด สิน ใจ ทาง การ เมือง สมเด็จ พระ ราชินี สุธิดา จึง ทรง เป็น หมาก อ่อน ที่ เงียบ งัน มั่น คง และ ย่า จะ ทด แทน ได้